Zwyrodnienie kręgosłupa: przyczyny, leczenie

Zwyrodnienie kręgosłupa – definicja

Zwyrodnienie kręgosłupa jest szerokim terminem, który obejmuje zmiany degeneracyjne dysku (krążka międzykręgowego) oraz kości kręgosłupa. Jeśli chodzi o dysk, to jego zmiany zwyrodnieniowe wchodzą w spektrum dyskopatii. Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa dotyczą głównie jego trzonów, stawów oraz więzadeł. Z względu naznaczenia dla pacjenta najbardziej istotnie są:

Zmiany zwyrodnieniowe stawów międzywyrostkowych

Kręgosłup jest ruchomą strukturą, z przodu połączoną za pomocą dysków, a z tyłu za pomocą stawów międzywyrostkowych. Jak każdy staw, mogą one ulec uszkodzeniu i degeneracji, co może objawiać się silnym bólem, który nasila się przy rotacji kręgosłupa. Zmiany wytwórcze powodują też powiększenie się tych stawów, co może powodować ucisk na korzenie nerwowe lub rdzeń kręgowy, co nazywane jest ciasnotą, zwężeniem lub stenozą kanału kręgowego.

Pogrubienie więzadeł żółtych

Więzadła żółte to struktury stabilizujące kręgosłup zlokalizowane w tylnej jego części. Ich pogrubienie może powodować stenozę kanału kręgowego.

Choroba zwyrodnieniowa dysku

Zwyrodnienie krążka międzykręgowego (dysku) może prowadzić do dolegliwości bólowych, a jego przepuklina może przy obecności innych zmian zwyrodnieniowych pogłębiać objawy ciasnoty kanału kręgowego.

Przyczyny zwyrodnienia kręgosłupa

Wiodącą przyczyną zwyrodnienia kręgosłupa z jest jego nadmierne przeciążenie :

  • Podnoszenie albo przesuwanie ciężarów bez zachowania prawidłowej techniki
  • Dyskopatia – brak właściwej amortyzacji powoduje szybsze zużywanie się kręgosłupa
  • Długotrwałe i nieergonomiczne obciążanie kręgosłupa
  • Nadwaga
  • Zaburzenia w budowie kręgosłupa np. skrzywienie kręgosłupa, czyli skolioza

Predyspozycje genetyczne
Palenie tytoniu
Wiek – z biegiem lat urazy się kumulują, chrząstka stawowa wyścielająca stawy zużywa się powodując narastanie zmian degeneracyjnych oraz ból.

Leczenie zwyrodnienia kręgosłupa

Leczenie zachowawcze zwyrodnienia kręgosłupa

W łagodnych przypadkach w leczeniu zwyrodnienia kręgosłupa sprawdzają się odpowiednie ćwiczenia, rehabilitacja oraz leki przeciwbólowe i przeciwzapalne.

Leczenie operacyjne zwyrodnienia kręgosłupa

W najcięższych przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne, które jest szczególne wskazane w znacznej stenozie (ciasnocie) kanału kręgowego lub znacznym kręgozmyku i niestabilności kręgosłupa.

Leczenie minimalnie inwazyjne zwyrodnienia kręgosłupa

W przypadkach, w których wiodącym objawem jest ból spowodowany zmianami zwyrodnieniowymi i zapaleniem w stawach międzywyrostkowych kręgosłupa dobre efekty osiąga się ambulatoryjnym leczeniem minimalnie inwazyjnym polegającym na precyzyjnym nastrzyknięciu (blokadzie) zwyrodniałych stawów pod kontrolą urządzeń obrazujących kręgosłup (fluoroskopia). Daje to często znaczną oraz szybką ulgę w bólu. W cięższych przypadkach stosuje się odnerwienie (ablacja radiofrekwencyjna, ang. radiofrequency ablation) stawów kręgosłupa, również pod kontrolą fluoroskopii. Jest to bardzo precyzyjny zabieg, dzięki któremu przerwane zostaje przewodzenie w nerwach stawów kręgosłupa, co powoduje natychmiastowe ustanie bólu.